به گزارش خبرنگار مهر، نشست خبری حسین ذوالفقاری، دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر، با اصحاب رسانه به مناسبت پنجم تیرماه، روز جهانی مبارزه با مواد مخدر برگزار شد.
ذوالفقاری در ابتدای این نشست با اشاره به تحولات یک سال گذشته اظهار کرد: زنان و مردان ایران در این مدت سندی ماندگار از افتخار و مقاومت را به نام خود ثبت کردند. وی با بیان اینکه ملت ایران در برابر فشارها و تهدیدهای گسترده ایستادگی کرده است، افزود: مردم ایران در شرایط سخت اخیر نقشآفرینی کرده و با صبوری و مقاومت خود مورد احترام بسیاری از ملتهای جهان قرار گرفتهاند.
وی تأکید کرد: همه اقشار جامعه، از نیروهای حاضر در خطوط مقدم تا مردم عادی، در این مقاومت سهم داشتهاند و این انسجام ملی سرمایهای ارزشمند برای کشور محسوب میشود.
اقدامات ستاد مبارزه با مواد مخدر در دوران جنگ
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با اشاره به اقدامات این ستاد در شرایط جنگی گفت: علاوه بر انجام وظایف روزمره، تلاش شد امکاناتی در اختیار نیروهای مسلح و دستگاههای کاشف از جمله فراجا، سپاه، ارتش، وزارت اطلاعات و قوه قضائیه قرار گیرد.
وی افزود: در طول ایام جنگ، یک هزار و ۹۵۱ دستگاه خودرو از طریق دبیرخانه ستاد در اختیار بخشهای مختلف قرار گرفت. همچنین ۶۷ ساختمان در نقاط مختلف کشور برای رفع نیازهای ضروری دستگاهها اختصاص یافت.
جابهجایی مراکز ماده ۱۶ پس از تهدیدات امنیتی
ذوالفقاری با اشاره به تهدیدات متوجه مراکز نگهداری معتادان متجاهر گفت: پس از حمله به منطقهای در نزدیکی یکی از مراکز ماده ۱۶، با هماهنگی دادستانی استان، مددجویان این مرکز به سرعت جابهجا شدند.
وی ادامه داد: یکی از مراکز ماده ۱۶ که مستندات آن نیز به مراجع بینالمللی ارائه شده، به طور کامل مورد هدف قرار گرفت اما خوشبختانه هیچگونه تلفات جانی در میان مددجویان و کارکنان این مراکز گزارش نشد.
توزیع روزانه ۷ هزار وعده غذا با همکاری سمنها
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر از همکاری سازمانهای مردمنهاد در دوران جنگ خبر داد و گفت: با هماهنگی انجام شده، سمنهای فعال در حوزه مبارزه با مواد مخدر خدمات مختلفی ارائه کردند.
وی افزود: از جمله این اقدامات، تهیه و توزیع روزانه حدود هفت هزار وعده غذا برای نیروهای پلیس و افرادی بود که در تهران و برخی شهرهای دیگر در حال خدمترسانی بودند. همچنین بخشی از تجهیزات و اقلام مورد نیاز نیز تأمین و توزیع شد.
بیش از ۳۳۰ میلیون نفر در جهان مصرفکننده مواد مخدر هستند
ذوالفقاری با اشاره به آخرین آمارهای جهانی اعتیاد اظهار کرد: بر اساس بررسیهای انجام شده، حدود ۶.۲ درصد از جمعیت ۱۵ تا ۶۵ سال جهان درگیر مصرف مواد مخدر هستند و تعداد مصرفکنندگان مواد مخدر در دنیا بیش از ۳۳۰ میلیون نفر برآورد میشود.
وی افزود: در قاره آمریکا حدود ۱۰۵ میلیون نفر، در آسیا ۱۰۵ میلیون نفر و در آفریقا ۷۴ میلیون نفر مصرفکننده مواد مخدر هستند که بیشترین سهم را در میان مناطق جهان به خود اختصاص دادهاند.
سهم زنان معتاد در ایران کمتر از میانگین جهانی است
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر درباره وضعیت اعتیاد زنان گفت: در سطح جهانی حدود یکچهارم مصرفکنندگان مواد مخدر را زنان تشکیل میدهند، اما این رقم در ایران حدود ۹ درصد است.
وی با بیان اینکه روند اعتیاد زنان در کشور افزایشی است، تصریح کرد: با این حال، ایران همچنان در مقایسه با میانگین جهانی وضعیت بهتری در این حوزه دارد.
افزایش ۳ درصدی کشفیات مواد مخدر در سال ۱۴۰۴
ذوالفقاری اظهار کرد: میزان کشفیات مواد مخدر در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۳ حدود ۳ درصد افزایش داشته است.
وی افزود: با وجود این افزایش، روند کلی کشفیات مواد مخدر در سالهای اخیر کاهشی بوده و به حدود یکسوم سالهای گذشته رسیده است. این موضوع عمدتاً ناشی از تغییر الگوی تولید مواد مخدر، بهویژه در افغانستان و کاهش تولید تریاک است.
کاهش چشمگیر کشفیات تریاک
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر گفت: میزان کشفیات تریاک در سال گذشته حدود ۱۲۰ تن بوده است، در حالی که در برخی سالها این رقم به حدود ۷۰۰ تن میرسید.
وی کاهش تولید و عرضه تریاک در منطقه را مهمترین علت این کاهش عنوان کرد.
انهدام ۶۱ باند تولید مواد روانگردان
ذوالفقاری با اشاره به برخورد با شبکههای قاچاق و تولید مواد مخدر صنعتی اظهار کرد: در سال گذشته ۶۱ باند و کارگاه تولید مواد مخدر و روانگردان شناسایی و منهدم شدند.
وی افزود: همچنین بیش از ۵۰۰ هزار نفر در ارتباط با جرائم مواد مخدر دستگیر شدند و نزدیک به ۲۰ میلیون عدد انواع قرص و آمپول روانگردان نیز کشف و ضبط شد.
کشف ۵۰ هزار لیتر پیشساز مواد مخدر
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر در پایان گفت: در سال گذشته نزدیک به ۵۰ هزار لیتر انواع مواد پیشساز تولید مواد مخدر نیز توسط دستگاههای مسئول کشف و ضبط شده است.
وی تأکید کرد که ستاد مبارزه با مواد مخدر برنامههای جدیدی را برای مقابله با آسیبهای ناشی از اعتیاد و تقویت اقدامات پیشگیرانه در دستور کار دارد.
تدوین طرح ملی مبارزه با مواد مخدر و تعیین وظایف دستگاهها
ذوالفقاری با اشاره به اقدامات تحولی ستاد مبارزه با مواد مخدر گفت: طرح ملی مبارزه با مواد مخدر تدوین شده و در آن وظایف، مسئولیتها و سهم هر یک از دستگاهها و نهادهای مرتبط به صورت دقیق مشخص شده است.
وی افزود: این طرح پس از بررسیهای کارشناسی در ستاد مبارزه با مواد مخدر به تصویب رسید و در کنار آن، طرح تحول درمان، طرح تحول پیشگیری از اعتیاد، ساماندهی مشارکتهای مردمی، تأمین نیازهای دارویی کشور، پیشگیری از کشت غیرمجاز مواد مخدر و اصلاح قانون نیز در دستور کار قرار گرفت.
تهیه برنامه جامع سالانه کشور در حوزه مواد مخدر
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر اظهار کرد: برای نخستین بار برنامه جامع سالانه کشور در حوزه مبارزه با مواد مخدر تدوین شده است.
وی ادامه داد: در این برنامه، تمامی فعالیتهای دستگاههای اجرایی در حوزههای مقابله، درمان، پیشگیری و کاهش آسیب با شاخصهای مشخص تجمیع شده تا امکان ارزیابی عملکرد و ارائه گزارشهای دقیق در سطح ملی و بینالمللی فراهم شود.
راهاندازی سامانه ملی اطلاعات مبارزه با مواد مخدر
ذوالفقاری با اشاره به اصلاحات ساختاری در ستاد مبارزه با مواد مخدر گفت: یکی از اقدامات مهم، ایجاد ساختارهای جدید در حوزه فناوری اطلاعات و آغاز طراحی سامانه ملی اطلاعات مبارزه با مواد مخدر بوده است.
وی افزود: هدف از راهاندازی این سامانه، تجمیع اطلاعات مرتبط با حوزه مواد مخدر و استفاده از دادههای حاصل در فرآیند سیاستگذاری، برنامهریزی و تصمیمگیری است.
هیچ مجوزی برای کشت مواد مخدر صادر نشده است
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با رد برخی ادعاها درباره مجاز شدن کشت مواد مخدر در کشور تأکید کرد: بر اساس ماده ۴۱ قانون مبارزه با مواد مخدر، هرگونه کشت مواد مخدر در کشور ممنوع است و تاکنون هیچ مجوزی در این زمینه صادر نشده است.
وی تصریح کرد: تنها موارد استثنایی که در قانون پیشبینی شده، مربوط به برخی فعالیتهای تحقیقاتی و دارویی با مجوزهای مشخص قانونی است و هیچگونه مجوزی برای کشت گسترده مواد مخدر در کشور وجود ندارد.
آلودگی به کشت مواد مخدر محدود به چند استان است
ذوالفقاری با اشاره به اجرای طرح جامع پیشگیری و مقابله با کشت غیرمجاز مواد مخدر گفت: برای تمامی دستگاهها از جمله وزارت جهاد کشاورزی، دستگاههای قضایی، انتظامی، اطلاعاتی، استانداریها، فرمانداریها، بخشداریها و دهیاریها وظایف مشخصی تعیین شده است.
وی افزود: برخلاف برخی ادعاها، موضوع کشت مواد مخدر در کشور فراگیر نیست و تنها در تعداد محدودی از استانها با این پدیده مواجه هستیم که برای مقابله با آن برنامهریزیهای لازم انجام شده است.
تشدید برخورد با تبلیغات و تخلفات مرتبط با مواد مخدر
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر اظهار کرد: در موارد متعدد با افراد و مجموعههایی که در فضای مجازی یا سایر بسترها اقدام به تبلیغ یا تخلف در حوزه مواد مخدر کردهاند برخورد شده است.
وی افزود: در برخی پروندهها حتی دستور انسداد حسابهای بانکی متخلفان صادر شده و در لایحه اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر نیز تشدید مجازات این افراد پیشبینی شده است.
کاهش ذخایر دارویی ناشی از افت کشفیات مواد مخدر
ذوالفقاری با اشاره به تأمین مواد اولیه داروهای مورد نیاز بیماران گفت: در سالهای گذشته بخش مهمی از نیاز صنایع دارویی از محل کشفیات مواد مخدر تأمین میشد اما کاهش شدید ورود مواد مخدر به کشور و افت خلوص محمولههای کشفشده، کشور را با چالش تأمین مواد اولیه دارویی مواجه کرد.
وی افزود: در همین راستا راهکارهای مختلفی از جمله واردات مواد اولیه مورد نیاز و همچنین استفاده از ظرفیتهای قانونی برای تولید داخلی مورد بررسی قرار گرفت.
تولید مواد اولیه دارویی از شقایق ایرانی در دستور کار قرار گرفت
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با اشاره به پروژه تولید مواد اولیه دارویی از شقایق ایرانی گفت: این طرح با همکاری وزارت بهداشت و وزارت جهاد کشاورزی پس از بررسیهای گسترده کارشناسی به تصویب رسیده است.
وی تأکید کرد: شقایق ایرانی قابلیت مصرف مستقیم به عنوان ماده مخدر را ندارد و پس از طی فرآیندهای تخصصی در کارخانههای داروسازی، تنها بخشی از مواد مؤثره دارویی از آن استخراج میشود.
ذوالفقاری افزود: این طرح علاوه بر کمک به تأمین نیازهای دارویی کشور، میتواند از خروج ارز جلوگیری کرده و موجب ارتقای کیفیت برخی داروهای تولید داخل شود.
آغاز مرحله استحصال مواد اولیه دارویی
وی در پایان خاطرنشان کرد: مطالعات و اقدامات اولیه این طرح از سال گذشته آغاز شده و اکنون پروژه وارد مرحله استحصال شده است.
ذوالفقاری گفت: در صورت موفقیت مراحل آزمایشی و اخذ تأییدیههای لازم، این طرح میتواند به عنوان یکی از اقدامات مهم و تحولآفرین در حوزه تأمین مواد اولیه دارویی کشور به مرحله اجرا برسد.
برداشت آزمایشی شقایق ایرانی برای تأمین نیازهای دارویی
ذوالفقاری با اشاره به برنامه تولید داخلی مواد اولیه دارویی گفت: واردات این مواد هزینههای بالایی دارد و به دلیل ماهیت خاص آنها، تحت نظارتهای سختگیرانه بینالمللی انجام میشود.
وی افزود: به همین دلیل تولید داخلی در دستور کار قرار گرفت و در حال حاضر برداشت آزمایشی شقایق ایرانی در چند نقطه کشور انجام شده است. امیدواریم نتایج این طرح بتواند بخشی از نیازهای داخلی کشور را تأمین کند.
وی ادامه داد: در عین حال آمادگی داریم در صورت اعلام نیاز از سوی وزارت بهداشت و تأیید صرفه اقتصادی، با هماهنگی نهادهای بینالمللی نسبت به افزایش سهمیه واردات مواد اولیه دارویی اقدام کنیم.
ارائه خدمات درمانی به بیش از ۵ میلیون نفر
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر اظهار کرد: در سال ۱۴۰۴ بیش از ۵ میلیون و ۲۰۰ هزار نفر از افراد درگیر اعتیاد در مراکز مختلف درمانی، مراکز درمان داوطلبانه و مراکز ماده ۱۶ خدمات دریافت کردند.
وی افزود: حدود ۱۱ هزار مرکز درمانی در سراسر کشور در حوزه درمان اعتیاد فعالیت میکنند و برنامه تحول درمان با هدف ارتقای اثربخشی این مراکز در حال اجرا است.
تقسیمبندی معتادان در طرح تحول درمان
ذوالفقاری با اشاره به اصلاح رویکردهای درمانی گفت: در طرح تحول درمان، افراد دارای اعتیاد در چهار گروه مختلف طبقهبندی شدهاند تا خدمات متناسب با وضعیت هر فرد ارائه شود.
وی توضیح داد: افراد دارای اعتیاد متوسط و شدید در اولویت درمان قرار میگیرند و تمرکز اصلی بر درمان دارویی، مشاوره و بازتوانی آنها خواهد بود.
حرکت از مدیریت مصرف به درمان مؤثر
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با اشاره به برخی چالشهای موجود در مراکز درمانی گفت: نباید صرفاً به مدیریت مصرف مواد اکتفا کرد؛ بلکه باید خروجی مراکز درمانی به سمت درمان پایدار و بازگشت افراد به زندگی عادی سوق پیدا کند.
وی افزود: در مواردی مشاهده میشود افراد سالها در چرخه دریافت دارو باقی میمانند، در حالی که هدف اصلی باید کاهش وابستگی و ترک پایدار اعتیاد باشد.
تدوین آییننامه جدید مراکز درمان اعتیاد
ذوالفقاری از نهایی شدن آییننامه جدید درمان اعتیاد خبر داد و گفت: این آییننامه پس از بررسیهای کارشناسی آماده طرح در ستاد مبارزه با مواد مخدر شده است.
وی افزود: در این آییننامه نحوه فعالیت کلینیکها، ضوابط صدور مجوزها، نحوه ارائه خدمات و نظام نظارتی مورد بازنگری قرار گرفته است.
فعالیت ۹۱ مرکز ماده ۱۶ در کشور
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با اشاره به وضعیت مراکز نگهداری معتادان متجاهر اظهار کرد: در حال حاضر ۹۱ مرکز ماده ۱۶ در کشور فعال است.
وی افزود: این مراکز با همکاری استانداریها، بهزیستی، شهرداریها، فراجا، سپاه و بخش خصوصی اداره میشوند و نقش مهمی در ساماندهی معتادان متجاهر دارند.
واگذاری مدیریت مراکز ماده ۱۶ به شهرداریها
ذوالفقاری گفت: بررسیهای انجام شده نشان میدهد برای ارتقای کارآمدی مراکز ماده ۱۶، لازم است مدیریت واحدی بر این مراکز حاکم شود.
وی افزود: پیشنهاد شده است در بلندمدت مسئولیت مدیریت این مراکز به شهرداریها واگذار شود، اما تأمین منابع مالی از محل اعتبارات ملی، استانی و مشارکت خیرین انجام خواهد شد تا بار مالی جدیدی بر دوش شهرداریها قرار نگیرد.
اجرای الگوی جدید مراکز ماده ۱۶ در چهار استان
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر خاطرنشان کرد: الگوی جدید مراکز ماده ۱۶ طراحی شده و تعدادی از استانها برای اجرای آن اعلام آمادگی کردهاند.
وی گفت: امیدواریم امسال حداقل در چهار استان کشور مراحل تأمین زمین، طراحی، احداث و بهرهبرداری از این مراکز بر اساس الگوی جدید آغاز شود تا خدمات مؤثرتری به معتادان متجاهر ارائه شود.
طراحی مراکز چندمنظوره برای بازتوانی و اشتغال
ذوالفقاری با اشاره به الگوی جدید مراکز نگهداری معتادان متجاهر گفت: این مراکز به گونهای طراحی میشوند که در آینده نیز قابلیت بهرهبرداری در حوزههای مختلف اجتماعی را داشته باشند.
وی افزود: در این مراکز علاوه بر غربالگری، سمزدایی و درمان، بخشهای مهارتآموزی، اشتغالزایی، بازتوانی اجتماعی و بازگشت به زندگی عادی نیز پیشبینی شده است.
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر ادامه داد: بخشی از این برنامهها با مشارکت بخش خصوصی و واحدهای تولیدی اجرا خواهد شد و استقبال مناسبی نیز از این طرح صورت گرفته است.
آغاز اجرای طرح در کرمان، مرکزی و البرز
وی با اشاره به روند اجرایی این طرح اظهار کرد: امیدواریم امسال عملیات احداث مراکز جدید در استانهای کرمان، مرکزی و البرز آغاز شود.
ذوالفقاری افزود: زیرساختهای اولیه این طرح در حال فراهم شدن است و در صورت موفقیت، میتواند به عنوان الگویی ملی در سایر استانها نیز اجرا شود.
پیشگیری؛ حلقه اصلی مبارزه با اعتیاد
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با تأکید بر اهمیت پیشگیری گفت: هرچند در حوزه مقابله و درمان اقدامات گستردهای انجام شده، اما اگر کشوری در پیشگیری موفق نباشد، هزینههای اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی ناشی از اعتیاد به مراتب سنگینتر خواهد بود.
وی افزود: بر اساس آمار موجود، سال گذشته حدود ۱۸ میلیون و ۶۹۰ هزار نفر در محیطهای آموزشی، خانوادگی و کاری تحت پوشش برنامههای پیشگیرانه قرار گرفتند.
پیشگیری نیازمند یک حرکت عمومی است
ذوالفقاری تصریح کرد: پیشگیری از اعتیاد تنها با اجرای چند برنامه آموزشی محدود محقق نمیشود و نیازمند یک عزم و حرکت عمومی در سطح جامعه است.
وی افزود: همه اقشار جامعه از خانوادهها، معلمان، اساتید دانشگاه، مشاوران، مربیان، کارفرمایان و رسانهها باید در این حوزه نقشآفرینی کنند.
اعتیاد؛ بحرانی که یک خانواده را درگیر میکند
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با اشاره به آثار اجتماعی اعتیاد گفت: گاهی تنها یک فرد در خانواده دچار اعتیاد میشود اما پیامدهای آن تمام اعضای خانواده را تحت تأثیر قرار میدهد.
وی افزود: در بسیاری از موارد خانوادهها با وجود برخورداری از شرایط مناسب اقتصادی و اجتماعی، در مواجهه با اعتیاد یکی از اعضای خود دچار مشکلات جدی و احساس درماندگی میشوند.
لزوم آگاهیبخشی درباره مواد مخدر جدید
ذوالفقاری با اشاره به تغییر الگوهای مصرف مواد مخدر اظهار کرد: بسیاری از مواد مخدر و روانگردان جدید هنوز برای خانوادهها و حتی برخی متخصصان ناشناخته هستند.
وی افزود: سوداگران مرگ با عناوینی مانند کاهش استرس، افزایش تمرکز یا صرفاً «یک بار امتحان کردن» نوجوانان و جوانان را به مصرف مواد ترغیب میکنند؛ در حالی که همین تجربه نخست میتواند آغاز یک مسیر پرخطر باشد.
تولید محتوای آموزشی و توسعه ابزارهای نوین اطلاعرسانی
وی از برنامهریزی برای توسعه آموزشهای عمومی خبر داد و گفت: تولید محتوای آموزشی، استفاده از رسانههای نوین، تلویزیونهای اینترنتی و طراحی اپلیکیشنهای تخصصی از جمله برنامههایی است که برای افزایش آگاهی عمومی دنبال میشود.
ذوالفقاری افزود: خانوادهها باید بتوانند به اطلاعات بهروز درباره انواع مواد مخدر، نشانههای مصرف و راههای پیشگیری دسترسی داشته باشند.
اعتیاد از چهار تهدید بزرگ جهان است
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر در پایان تأکید کرد: اعتیاد به مواد مخدر یکی از چهار تهدید بزرگ جهان به شمار میرود و آثار آن تنها متوجه فرد مصرفکننده نیست.
وی گفت: هنگامی که یک نفر گرفتار اعتیاد میشود، خانواده، اطرافیان و جامعه نیز از پیامدهای آن آسیب میبینند؛ از این رو مقابله با اعتیاد نیازمند مشارکت همگانی و احساس مسئولیت جمعی در سطح جامعه است.
اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر در دستور کار
ذوالفقاری با تأکید بر ضرورت سرمایهگذاری گسترده در حوزه پیشگیری از اعتیاد گفت: اگر در این حوزه باور و سرمایهگذاری جدی شکل نگیرد، آسیبهای اجتماعی کشور افزایش خواهد یافت. وی افزود: مشارکت دستگاههایی مانند ستاد مبارزه با مواد مخدر، وزارت بهداشت، وزارت ارشاد و سایر نهادهای مرتبط باید بهصورت هدفمند بر پیشگیری متمرکز شود.
فعالیت بیش از ۲۵۰۰ سازمان مردمنهاد در حوزه اعتیاد
وی با اشاره به ظرفیتهای اجتماعی در این حوزه اظهار کرد: بیش از ۲۵۱۹ سازمان مردمنهاد در حوزههای مختلف مبارزه با مواد مخدر، شامل پیشگیری، درمان و حمایت از بهبودیافتگان فعالیت دارند. به گفته او، این ظرفیتها از طریق «ستاد مشارکتهای مردمی» ساماندهی شدهاند.
ساختار هماهنگ ملی و استانی در حوزه مقابله با اعتیاد
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر گفت: کمیتههای تخصصی در سطح ملی و استانی با ریاست استانداران تشکیل شدهاند تا از پراکندگی و موازیکاری جلوگیری شود و اقدامات در حوزههای آموزش، تحقیقات و حمایتهای اجتماعی بهصورت منسجم پیش برود.
اصلاح قانون؛ پاسخ به تغییرات بازار مواد مخدر
ذوالفقاری با اشاره به لایحه اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر اظهار کرد: این اصلاحیه با همکاری دستگاههای قضایی، انتظامی و اطلاعاتی تدوین شده و چند محور اساسی دارد.
وی افزود: یکی از مشکلات موجود، ظهور مواد مخدر جدید است که هنوز در قانون بهطور مشخص جرمانگاری نشدهاند. در این طرح تلاش شده سازوکاری پیشبینی شود تا مواد جدید سریعتر تحت پوشش قانونی قرار گیرند و روند رسیدگی قضایی تسهیل شود.
کاهش بروکراسی در جرمانگاری مواد جدید
به گفته وی، هدف این اصلاحیه آن است که در صورت ظهور مواد جدید، قضات بتوانند بر اساس شباهت اثر و ماهیت مواد، تصمیمگیری کنند و نیاز به طی فرآیند طولانی تصویب قانونی برای هر ماده جدید کاهش یابد.
تقویت برخورد مالی با قاچاقچیان
ذوالفقاری با اشاره به ضرورت ضربه به بنیانهای اقتصادی قاچاق مواد مخدر گفت: در این طرح، تمرکز ویژهای بر شناسایی و مسدودسازی اموال قاچاقچیان و جلوگیری از جابهجایی داراییها پیش از دستگیری آنان وجود دارد.
بازنگری در سیاستهای درمان و مدیریت مصرف
وی درباره حوزه درمان افزود: در قانون جدید، موضوع مدیریت مصرف، درمان دارویی و توسعه درمانهای نوین مورد توجه قرار گرفته است تا رویکردها از صرفاً کنترل مصرف به سمت درمان پایدار حرکت کند.
کاهش برخی مصادیق مجازات و جایگزینهای کیفری
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر گفت: در اصلاحیه پیشنهادی، کاهش برخی مصادیق مجازات اعدام در جرائم مواد مخدر مطرح شده، اما این موضوع مشروط به جایگزینی مجازاتهای سنگین و بازدارنده است.
وی تأکید کرد: کاهش مجازات بدون ایجاد ضمانت اجرایی جایگزین میتواند اثر بازدارندگی قوانین را تضعیف کند.
بازطراحی ساختار درمان و مراکز کلینیکی
ذوالفقاری با اشاره به مشکلات موجود در توزیع مراکز درمانی گفت: یکی از چالشها، تمرکز نامتوازن مراکز درمانی و نبود دسترسی کافی در مناطق حاشیهای و آلوده است.
وی افزود: توسعه مراکز درمانی، مراکز اقامتی و مراکز کاهش آسیب در دستور کار قرار دارد تا خدمات بهصورت عادلانهتر در سراسر کشور توزیع شود.
تأکید بر محرمانگی اطلاعات بیماران
وی اظهار کرد: در طراحی سامانههای درمانی جدید، محرمانگی اطلاعات بیماران بهطور کامل لحاظ شده تا افراد بدون نگرانی از افشای اطلاعات، بهصورت داوطلبانه به مراکز درمانی مراجعه کنند.
ذوالفقاری گفت: اطلاعات ثبتشده صرفاً برای اهداف درمانی استفاده خواهد شد و در اختیار سایر دستگاهها قرار نخواهد گرفت.
تأکید بر نقش خانواده در پیشگیری از اعتیاد / آغاز آسیب از سنین پایینتر
ذوالفقاری با اشاره به روند شیوع اعتیاد در گروههای سنی مختلف گفت: بررسیها نشان میدهد مصرف مواد مخدر در بازههای سنی جوانی و حتی نوجوانی آغاز میشود و در برخی موارد تا سنین ۲۴ تا ۳۵ سالگی به شکل آشکار بروز پیدا میکند.
وی افزود: این موضوع نشان میدهد که مسیر ورود به اعتیاد معمولاً از سالهای قبلتر شکل میگیرد و صرفاً یک اتفاق ناگهانی نیست، بلکه نتیجه مجموعهای از زمینهها و عوامل تدریجی است.
ضرورت تمرکز بر نوجوانان و جوانان
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با تأکید بر اهمیت پیشگیری در سنین پایین اظهار کرد: نوجوانان امروز نسبت به گذشته در معرض خطر بیشتری قرار دارند و باید برنامههای آموزشی و پیشگیرانه با دقت و هدفمندی بیشتری اجرا شود.
وی افزود: اعتیاد محدود به قشر یا طبقه خاصی نیست و میتواند از یک دانشآموز تا یک فرد شاغل یا خانهدار را درگیر کند.
فاصله میان آگاهی و باور
ذوالفقاری با بیان اینکه صرف آموزشهای تئوریک کافی نیست، گفت: بسیاری از افراد با مضرات مواد مخدر آشنا هستند، اما این آگاهی به باور عملی و تغییر رفتار تبدیل نشده است.
وی افزود: چالش اصلی در حوزه پیشگیری، فاصله میان «دانستن» و «باور کردن» است و همین مسئله موجب میشود برخی افراد با وجود اطلاع از خطرات، در معرض آسیب قرار بگیرند.
نقش سبک زندگی و محیط اجتماعی
وی با اشاره به تأثیر محیط و ارتباطات اجتماعی گفت: تغییرات رفتاری و ورود به اعتیاد در بسیاری از موارد با چند جمله یا یک تجربه ساده آغاز میشود و همین موضوع اهمیت محیط اجتماعی و سبک زندگی را نشان میدهد.
ذوالفقاری تأکید کرد: پیشگیری باید به یک فرهنگ عمومی تبدیل شود و صرف آموزشهای مقطعی کافی نیست.
تأکید بر نقش خانواده در پیشگیری
دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر با بیان یک تجربه میدانی گفت: در بسیاری از موارد، خانوادهها درگیر مشکلات ناشی از اعتیاد یکی از اعضا میشوند و تمام ساختار عاطفی و اجتماعی خانواده تحت تأثیر قرار میگیرد.
وی افزود: والدین بهطور طبیعی تلاش میکنند فرزندان خود را به مسیر درست هدایت کنند، اما در صورت نبود آگاهی و ارتباط مؤثر، ممکن است از مراحل اولیه آسیب غافل بمانند.
هشدار درباره پیامدهای غفلت از پیشگیری
ذوالفقاری در پایان تأکید کرد: اگر در حوزه پیشگیری سرمایهگذاری و آگاهیبخشی جدی صورت نگیرد، هزینههای اجتماعی و خانوادگی ناشی از اعتیاد به مراتب سنگینتر خواهد شد و مقابله با آن دشوارتر میشود.
نظرات کاربران