طبق پژوهشهای ارگونومی شغلی، بسیاری از کارکنان اداری پس از چند سال کار پشت میز، دردهای گردن و شانه را تجربه میکنند. این وضعیت ارتباط مستقیمی با نحوه انتخاب و تنظیم تجهیزات کاری دارد. تجهیزات ارگونومیک با اصلاح موقعیت بدن در زمان کار، به حفظ سلامت کارکنان در محیطهای کاری کمک میکنند.
اهمیت ارگونومی در محیطهای کاری
در محیطهای کاری اداری، بدن انسان ساعتهای طولانی در یک وضعیت ثابت قرار میگیرد. این وضعیت معمولاً با تمرکز مداوم روی نمایشگر و استفاده محدود از دامنه حرکتی بدن همراه است. ناهماهنگی تجهیزات کاری با ساختار بدن، فشار مداومی به گردن، شانه و ستون فقرات وارد میکند. تداوم این فشار در طول روزهای کاری، به دردهای اسکلتیعضلانی و کاهش توان تمرکز منجر میشود.
ارگونومی با تنظیم درست ابزار کار، این فشار را کاهش میدهد. جایگاه نمایشگر، ارتفاع سطح کار و زاویه دید، نقش مستقیمی در نحوه قرارگیری بدن هنگام کار دارند. این عوامل مسیر نگاه، وضعیت سر و نحوه نشستن را تحت تأثیر قرار میدهند. تنظیم دقیق آنها، توزیع فشار وارد بر بدن را متعادل میکند و از تجمع تنش در یک ناحیه مشخص جلوگیری میکند.
تجهیزات ارگونومیک در محیطهای کاری، نقش اصلاحکننده دارند. این تجهیزات فاصله بین وضعیت واقعی کاربر و وضعیت مناسب بدن را کمتر میکنند. در نتیجه، استفاده طولانی از ابزارهای دیجیتال با فشار فیزیکی کمتری همراه میشود.
پایه مانیتور و نقش آن در سلامت کارکنان
در بسیاری از محیطهای کاری، مانیتور مستقیماً روی سطح میز قرار میگیرد. این وضعیت معمولاً ارتفاع صفحه نمایش را پایینتر از خط دید قرار میدهد. در نتیجه، کاربر برای دیدن تصویر سر را به جلو یا پایین خم میکند. تداوم این حالت، فشار مداومی به گردن و شانه وارد میکند.
پایه مانیتور جایگاه نمایشگر را در ارتفاع و زاویه مناسب نگه میدارد. با این تنظیم، خط دید کاربر در امتداد طبیعی چشم قرار میگیرد و نیاز به خم شدن سر کاهش پیدا میکند. این تغییر ساده، نقش مهمی در کاهش فشار ناحیه گردن دارد.
علاوه بر تنظیم موقعیت نمایشگر، پایه مانیتور به نظم سطح میز هم کمک میکند. با آزاد شدن فضای زیر مانیتور، کیبورد، اسناد یا تجهیزات جانبی در محدوده دسترس قرار میگیرند و چیدمان میز ساختار مشخصتری پیدا میکند.
در چنین شرایطی، استفاده از یک پایه مانیتور باکیفیت به تنظیم دقیقتر جای مانیتور کمک میکند. این ابزار برای میزهای کاری که مانیتور نقش اصلی دارد، انتخاب کاربردی به حساب میآید.
هولدر لپ تاپ و تنظیم موقعیت نمایشگر
در طراحی لپتاپ، نمایشگر و صفحهکلید در یک بدنه ثابت قرار دارند. این محدودیت ساختاری، امکان تنظیم مستقل ارتفاع نمایشگر را از کاربر میگیرد. در نتیجه، خط دید در بسیاری از موقعیتهای کاری پایینتر از سطح طبیعی چشم قرار میگیرد.
هولدر لپتاپ با جدا کردن جایگاه نمایشگر از سطح میز، ارتفاع صفحه را تنظیم میکند. این تغییر، زاویه دید را اصلاح میکند و میزان فشار روی گردن را پایین میآورد. استفاده از هولدر لپ تاپ در محیطهای کاری، برای کارهای طولانی با لپتاپ اهمیت بیشتری دارد.
در بسیاری از میزهای کاری، هولدر لپ تاپ همراه با کیبورد و ماوس جداگانه استفاده میشود. این چیدمان، نقش نمایشگر را از ابزارهای ورودی تفکیک میکند و هماهنگی بهتری بین حرکت دستها و جهت نگاه به وجود میآورد. نتیجه این تفکیک، ثبات بیشتر وضعیت دستها و سر در زمان کار و کاهش تغییرات مداوم وضعیت بدن است.
در محیطهایی که لپتاپ ابزار اصلی کار محسوب میشود، استفاده از هولدر لپ تاپ بخشی از تنظیم صحیح میز کار است. این ابزار امکان تعامل طولانیتر با لپتاپ را بدون تغییر مکرر وضعیت نشستن حفظ میکند.
هولدر موبایل رومیزی و کاهش فشار گردن
در محیطهای کاری، موبایل بهطور مداوم برای تماس، پیام و بررسی اعلانها استفاده میشود. قرار گرفتن موبایل روی سطح میز یا در دست، زاویه دید را به سمت پایین تغییر میدهد. تکرار این وضعیت در طول روز، فشار قابلتوجهی به گردن وارد میکند.
هولدر موبایل رومیزی ، صفحه نمایش موبایل را در میدان دید کاربر نگه میدارد. این تنظیم برای استفادههایی که کوتاه هستند اما بارها در طول روز تکرار میشوند، اهمیت بیشتری دارد. در نتیجه از تغییرات پیدرپی وضعیت گردن جلوگیری میکند.
علاوه بر کنترل وضعیت بدن، هولدر موبایل رومیزی به نظم میز کار هم کمک میکند. ثابت بودن جای موبایل، دسترسی سریعتر و جابهجایی کمتری را به همراه دارد.
انتخاب تجهیزات ارگونومیک متناسب با محیط کار
پژوهشهای ارگونومی شغلی نشان میدهد الگوی استفاده از نمایشگرها در میان کارکنان اداری تفاوت دارد. برخی کاربران بیشتر با مانیتور کار میکنند، برخی با لپتاپ و برخی در طول روز بهطور مکرر از موبایل استفاده دارند. این تفاوت در الگوی کار، نوع تجهیزات ارگونومیک مورد نیاز را مشخص میکند.
تنظیم وضعیت بدن در محیط کار با ارتفاع نمایشگر، زاویه دید و فاصله چشم تا صفحه ارتباط دارد. این تنظیمات در مانیتور، لپتاپ و موبایل شرایط متفاوتی دارند. استفاده از تجهیزات تخصصی برای هر نمایشگر، تنظیم این عوامل را دقیق میکند. در نتیجه، کار در ساعات طولانی با ثبات بیشتری انجام میشود.
در محیطهای کاری که استفاده همزمان از چند نمایشگر رایج است، هماهنگی بین تجهیزات اهمیت بیشتری دارد. وقتی پایه مانیتور، هولدر لپ تاپ و هولدر موبایل رومیزی در یک چیدمان هماهنگ استفاده شوند، تغییر وضعیت سر و گردن کاهش پیدا میکند. این هماهنگی، فشار فیزیکی ناشی از کار طولانی را کم میکند.
خطاهای رایج در چیدمان تجهیزات کاری اداری
در بسیاری از محیطهای کاری، چیدمان نادرست تجهیزات با افزایش فشار فیزیکی بر بدن همراه است. این فشار در طول روز روی گردن و شانه تجمع پیدا میکند. ادامه این وضعیت، الگوی طبیعی نشستن را تغییر میدهد و خستگی فیزیکی زودتر در ساعات کاری ظاهر میشود.
- قرارگیری مانیتور خارج از خط دید طبیعی زاویه نگاه را تغییر میدهد و گردن را از راستای معمول خارج میکند.
- کار طولانی با لپتاپ روی سطح میز خط دید را پایین نگه میدارد و فشار مداومی به ناحیه گردن وارد میکند.
- استفاده مکرر از موبایل بدون جای ثابت روی میز خم شدن گردن را در طول روز تکرار میکند.
- ناهماهنگی بین مانیتور، لپتاپ و موبایل تغییرات پیدرپی وضعیت سر و گردن را افزایش میدهد.
- محدود کردن ارگونومی به صندلی نقش جایگاه نمایشگرها را در سلامت بدن کمرنگ میکند.
مروری نهایی بر نقش تجهیزات ارگونومیک
تجهیزات ارگونومیک زمانی اثر واقعی خود را نشان میدهند که در چیدمان دقیق میز کار در نظر گرفته شوند. تنظیم درست جایگاه نمایشگرها، شامل مانیتور، لپتاپ و موبایل، نقش مستقیمی در کاهش فشار فیزیکی روزانه دارد و از تغییرات مکرر وضعیت گردن و شانه جلوگیری میکند. هماهنگی بین این تجهیزات، در محیطهای کاری با استفاده همزمان از چند ابزار دیجیتال، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
در چنین شرایطی، تنوع تجهیزات ارگونومیک استاندارد به انتخاب دقیقتر بر اساس نوع کار و فضای میز کمک میکند. ارگوتک بر توسعه تجهیزات ارگونومیکی تمرکز دارد که در محیطهای کاری اداری کاربرد دارند. این محصولات برای استفاده طولانیمدت در میزهای کاری طراحی شدهاند.
اولویت خرید برای ارگونومی میز کار چیه؟ پایه مانیتور یا هولدر لپتاپ؟
بستگی به ابزار اصلی کار داره؛ اگر بیشتر با مانیتور کار میکنید پایه مانیتور و اگر لپتاپ محور هستید هولدر لپتاپ در اولویته.