رویدادها و تازه‌ها

پرداخت علمی و دقیق‌تر آثار، معیار اصلی جشنواره فیلم سلامت است

پرداخت علمی و دقیق‌تر آثار، معیار اصلی جشنواره فیلم سلامت است

مرجان یگانه‌پرست - 

دكتر محمد كیاسالار، سردبیر «هفته نامه سلامت»، ریاست هیئت انتخاب اولین جشنواره فیلم سلامت را برعهده دارد. در کارنامه او، سابقه سردبیری، داوری جشنواره سلامت جوانان، همكاری با برنامه‌های پزشكی تلویزیون و تالیف چندین عنوان كتاب پزشکی برای مخاطب عام دیده می‌شود و بدون شک، می‌توان او را با توجه به فعالیت‌های رسانه‌ایش در هفته‌نامه سلامت، بهترین گزینه در اين حوزه دانست. «هفته نامه سلامت» یک نشریه عمومی ایرانی در حوزه بهداشت وسلامت و پرتیراژترین هفته‌نامه ایران است. این نشریه که از سال ۱۳۸۲ شمسی تاکنون منتشر شده است، حیطه‌های گوناگون سلامت جسمانی، روانی، اجتماعی، معنوی و بهداشت محیط و کار را پوشش می‌دهد. دکتر کیاسالار در اين گفت‌وگو معیارهای انتخاب آثار و اثرگذاری جشنواره فیلم سلامت در آینده را مطرح کرده است.



انتخاب آثار براساس چه معیاری انجام می‌گیرد؟

روند بازبینی و انتخاب فیلم‌ها شروع شده است. ما معیارهای سلامت‌محوری را برای انتخاب فیلم‌ها درنظر گرفته‌ایم و برهمین مبنا فیلم‌ها قضاوت و انتخاب خواهند شد.


این معیارها چه مواردی هستند؟ آیا الگو و دسته‌بندی خاصی وجود دارد؟  

طبیعی است که سلامت، دغدغه اصلی جشنواره است. بر همین مبنا چهار معیار در نظر گرفته شده و برای هر کدام از آن‌ها نیز امتیازی لحاظ شده است. در نهایت، از مجموع امتیازی که فیلم‌های شرکت‌کننده کسب می‌کنند، فیلم‌های نهایی برای جشنواره فیلم سلامت انتخاب می‌شوند. نخستین معیار این است که موضوع سلامتی که فیلم به آن توجه کرده است،‌ تا چه اندازه بکر یا حساس است. معیار دوم، میزان محوریت موضوع سلامت در متن فیلم است؛ در واقع، به این توجه شده است که سوژه سلامت در فیلم چه‌قدر پررنگ است و چه‌قدر حضور و بروز دارد. سومین معیار، این است که موضوع سلامتی مطرح‌شده در فیلم تا چه‌حد از منظر علمی، درست و دقیق یا قابل دفاع است. معیار چهارم نیز به وجه تکنیکی و استانداردهای فیلمسازی برمی‌گردد. ما فیلم‌ها را بر مبنای این چهار معیار بررسی، رتبه‌بندی و انتخاب می‌کنیم.  


فیلم‌های متقاضی شرکت در جشنواره تا چه اندازه در این قالب و بر اساس این معیارها قابل بررسی هستند؟ به نظر می‌رسد فیلم‌های هم‌راستا و با مضامینی مرتبط با این جشنواره، هنوز کم باشند.

نه، به نظرم فیلم‌های موجود، فیلم‌های قابل ‌توجهی هستند و می‌توانم بگویم که در مجموع، فیلم‌های خوبی در اولین جشنواره فیلم سلامت حضور دارند. اما شاید بتوان گفت، فیلمسازان معدودی سراغ سوژه‌های بکر و حساس در حوزه سلامت رفته‌اند و این باعث شده است تا در حیطه سلامت شاهد سوژه‌های پرتکرار باشیم. برای مثال، تا این لحظه که با شما صحبت می‌کنم، هنوز جای فیلمی که به یک بیماری رفتاری مانند ایدز پرداخته باشد، خالی است؛ در حالی که بر مبنای آمارهای رسمی کشور، طی 11 سالی که میانگین آمار ایدز در دنیا 2 برابر شده، آمار این بیماری در کشور ما 9 برابر افزایش یافته است. با این حال، توجه به چنین موضوع حساسی را در فیلم‌های‌مان کمتر می‌بینیم. شاید این به موانعی برمی‌گردد که در عرف یا قانون یا ذهن فیلمسازان وجود دارد اما در هر حال، همین موانع واقعی یا مجازی باعث شده است تا بیشتر سوژه‌های سلامتی در چند موضوع محدود جمع شوند. برای مثال، موضوع روابط بین‌فردی، یک موضوع پرتکرار در بین فیلم‌های جشنواره است. البته این‌طور هم نیست که اصلا سوژه‌های بکر نداشته باشیم؛ برای مثال، سوژه رحم جایگزین در فیلم «تمشک» سامان سالور یا سوژه خودکشی نوجوانان در فیلم «بشارت به شهروند هزاره سوم» محمدهادی کریمی سوژه‌های بکر و حساسی هستند. در مواردی هم شاید سوژه‌ها بکر نباشند اما مضامین حساسی را مطرح کرده‌اند؛ برای نمونه، فیلم «عصر یخبندان» مصطفی کیایی که به نسل جدید مخدرها و روانگردان‌ها و آثار وابستگی به آن‌ها اشاره می‌‌کند یا فیلم «آرایش غلیظ» حمید نعمت‌الله که به نقد روابط جدید (به تعبیر زیگموند باومن، جایگزینی connection با relation) می‌پردازد. توجه به این قبیل سوژه‌ها و شیوه پرداخت آن‌ها در انتخاب آثار، بی‌تاثیر نبوده است چون فیلم‌هایی که به دست جشنواره رسیده‌اند، بسیار متنوع هستند و آثار شاخص متعددی هم در میان آن‌ها دیده می‌شود.


با توجه به این‌که جشنواره در گام ابتدایی خود قرار دارد، در انتخاب آثار، کدام معیار بیشتر مورد توجه است؟ به نظر می‌رسد بسیاری از مضامین می‌توانند برای چنین جشنواره‌ای بکر و حساس محسوب شوند.

همه معیارهایی که در ابتدای صحبت گفتم، مهم هستند ولی معیاری که برای این جشنواره خیلی اهمیت دارد، معیار سوم است؛ این‌که چه‌قدر پرداخت سوژه‌های سلامتی در متن فیلم‌ها علمی، درست و دقیق بوده است. هدف «جشنواره فیلم سلامت» این است که در مقام یک چشم ناظر در حوزه سلامت به آثار نمایشی بنگرد و آن‌ها را از منظر سلامت ارزیابی کند. غرض این است که با انتخاب آثار برتر، نوعی اعتباربخشی نیز از منظر سلامت صورت بگیرد.


آیا می‌توان امیدوار بود که «جشنواره فیلم سلامت» به‌گونه‌ای اثرگذار باشد و به تولید آثار مختلف در حوزه‌های سلامت منجر شود؟

به نظرم این اتفاق ممکن خواهد بود. بالاخره موضوع سلامت از مهم‌ترین مساله‌ها و دغدغه‌های هر جامعه‌ای است و دارای ابعاد گوناگونی اعم از سلامت جسمانی، روانی، اجتماعی و معنوی است و در ضمن، در کشور ما نیز سوژه‌های بکر و حساسی در این حوزه وجود دارند که حالا به هر علتی تا به حال چندان مورد توجه قرار نگرفته‌اند و می‌توان به آن‌ها پرداخت.